Bir ben ne zaman incelettirilmelidir?
Benlerin çoğu zararsızdır ve öyle kalır. Bir ben, değiştiğinde dikkat çekici hâle gelir. İncelenmesi için şu durumlar geçerlidir:
- Büyüyen, şeklini veya rengini değiştiren bir ben
- Bulanık ya da düzensiz kenarlar, bir bende birden fazla renk tonu
- Kaşınan, kanayan, sızıntı yapan veya iyileşmeyen bir ben
- Diğer tüm benlerden belirgin biçimde farklı olan bir ben
- Haftalar boyunca iyileşmeyen bir cilt bölgesi
Şüphe durumunda ilke şudur: bir kez erken baktırmak, geç kalmaktan iyidir. Zararsız bir değişiklik hızla açıklığa kavuşur. Kötü huylu bir cilt tümörü erken evrede genellikle iyi tedavi edilebilir — ne kadar geç fark edilirse tedavi o kadar zorlaşır.
İnceleme nasıl yapılır?
Başlangıçta cilt bölgesinin muayenesi yapılır. Bundan sonra hâlâ bir şüphe kalırsa, ben çıkarılır ve histopatolojik olarak incelenir — neyle karşı karşıya olunduğuna ancak laboratuvardaki bu inceleme kesinlik kazandırır. Çıplak gözle yapılan bir değerlendirme bir şüpheyi güçlendirebilir veya ortadan kaldırabilir, ama doku incelemesinin yerini asla tutmaz.
Bu sırada şüpheli bir cilt lezyonu görülürse, Dr. Özdemir sizi dermatolojiye yönlendirir — orada bölge dermatoskop altında değerlendirilir ve gerekirse tanıyı kesinleştirmek için bir biyopsi alınır. Tanı kesinleşmeden hangi güvenlik sınırıyla ameliyat edileceği planlanamaz. Defektin ardından nasıl kapatılacağı ise büyüklüğüne ve yerine göre belirlenir.
Yara kapatma ve defekt onarımı
Kötü huylu cilt tümörleri, geride kalıntı kalmaması için bir güvenlik payıyla birlikte çıkarılmalıdır. Bir yara; kaza veya enfeksiyon sonucu da oluşabilir. Yaranın kapatılması kozmetik ve estetik açıdan olabildiğince göze çarpmamalıdır. Özellikle yüzde defekt kapatma oldukça iddialıdır; çünkü oluşan izler zor gizlenir ve işlevsel sorunlara da yol açabilir.
En iyi durumda doku doğrudan dikişle kapatılabilir. İlgili bölgeden daha büyük bir doku alınması nedeniyle bu mümkün değilse; defekti kapatmak ve iz oluşumunu olabildiğince olumlu etkilemek için farklı tedavi yöntemlerimiz vardır. Defektlerin çoğu lokal anesteziyle ayakta tedavi edilebilir.
Lokal flep plastiği
Lokal flep plastiğinde, çevre dokunun cildi açık bölgenin üzerine kaydırılır. Çok büyük olmayan cilt-yumuşak doku defektlerini kapatmak için ideal bir çözümdür. Çok sayıda lokal flep tekniği (ör. kaydırma-döndürme flebi, nazolabial flep, rotasyon flebi) kullanılabilir. Önceden titiz bir planlama yaparız.
Cilt nakli
Vücudun başka bir bölgesinden yaranın üzerine cilt nakli de yapabiliriz. Ancak yüz bölgesinde cilt greftleri, cildin yapısı ve rengi yüz cildinden farklı olabileceği için estetik açıdan tatmin etmeyen sonuçlara yol açabilir.
En uygun yöntemin seçimi çeşitli etkenlere bağlıdır. Girişimden önce, sizin durumunuzda hangi ameliyat tekniğinin en iyi sonucu verebileceği konusunda sizi ayrıntılı olarak bilgilendiririz.
Çıkarma işleminin riskleri nelerdir?
Geriye bir iz kalır. Her çıkarma işlemi bir iz bırakır. İzin nasıl olacağı büyüklüğe ve yere, ayrıca kişinin cildinin nasıl iyileştiğine bağlıdır. Yüzde, iz mümkün olduğunca az dikkat çeksin diye doğal cilt çizgileri boyunca kesi yapılır.
Kanama, morluk, enfeksiyon. Küçük girişimlerde nadirdir, ama görülebilir.
Yara iyileşme bozukluğu. Özellikle flep veya deri grefti ile kapatılan büyük defektlerde görülür. Bir deri grefti kısmen tutmayabilir.
His değişikliği. İz çevresindeki cilt kalıcı olarak uyuşuk kalabilir. Yüzdeki büyük girişimlerde ince sinir dalları da etkilenebilir.
Yeniden ameliyat gerekebilir. Histopatolojik inceleme, tümörün alınan dokunun kenarına kadar uzandığını gösterirse, ikinci kez kesi yapılması gerekir. Bu bir hata değil, kötü huylu bulgularda işleyişin normal bir parçasıdır — güvenlik sınırı, önceden bilinemeyen bulguya göre belirlenir.
Ameliyata alternatif var mı?
Gözlemlemek. Bir ben dikkat çekici değilse ve değişmiyorsa, onu gözlemlemek ve düzenli aralıklarla kontrol ettirmek yeterlidir.
Kötü huylu bir tümörden şüphelenildiğinde anlamlı bir alternatif yoktur. Lazer tedavisi ve yüzeysel kazıma, incelenmesi gereken dokuyu tahrip eder — bundan sonra neyle karşı karşıya olunduğu ve her şeyin çıkarılıp çıkarılmadığı artık belirlenemez. Bu nedenle şüpheli bir ben lazerle değil, kesilerek çıkarılır.
Yalnızca kozmetik nedenlerle açıkça zararsız olduğu bilinen bir ben çıkarılabilir.
